نوار عصب و عضله (EMG)

نوار عصب و عضله (EMG , NCV)

تست نوار عصب و عضله یک بررسی تشخیصی برای پی بردن به عملکرد عصب های بدن است. بدن انسان یک مولد الکتریسیته است و هدف از تولید این الکتریسیته انتقال پیام ها بین مغز و دیگر اندام هاست. انتقال پیام هایی بصورت حس لمس، درد، فشار، گرما در پوست و دیگر حسهایی مثل دیدن، شنیدن و …از اندام به مغز از طریق عصب انجام میشود. همچنین دستورات مغز به اندام ها برای انجام دادن کارهایی مثل حرکت دادن عضو از طریق ارسال پیام بوسیله عصب ها است. اعصاب این پیام ها را بصورت امواج الکتریکی منتقل میکنند دقیقاً مثل همان کاری که در سیم تلفن انجام می شود.

وقتی عصب کار خود را به درستی انجام نمیدهد این انتقال پیام و انتقال امواج الکتریکی دچار اختلال می شود. روشی وجود دارد که به وسیله آن می توان شدت و سرعت و دیگر خصوصیات امواج الکتریکی که در طول عصب جریان دارد را ثبت کرد. به این روش یا تست الکترودیاگنوستیک میگویند که یکی از راه های تست نوار عصب و عضله است. Electro-diagnostic testing

 

دلیل استفاده از نوار عصب و عضله

1- در بیماریهایی مثل دیابت التهاب عصبی به وجود می اید که علائم شبیه به دیسک ایجاد می کند. جراحی دیسک در این حالت نه تنها اثر ندارد بلکه بیماری را بدتر میکند. بررسی نوار عصب و عضله به افتراق این حالات کمک می کند.

2- تست نوار عصب و عضله علاوه بر محل درگیری عصب ،شدت آسیب را نشان میدهد و در تصمیمگیری پزشک در اینکه بیمار را جراحی کند یا میتواند با درمانهای غیرجراحی به درمان ادامه دهد کمک می کند.

3- یکی از علل شایع مراجعه بیماران به کلینیک تست نوار عصب و عضله ابتلا به ضایعات مربوط به دیسک گردن و کمر است.بدون شک نوار عصب و عضله در تشخیص و درمان مشکلات دیسک گردن و کمر کمک می کند.

در اکثر موارد تست نوار عصب و عضلهباید با هم انجام شوند. بطور استثنائی مثلا اگر پزشک تنها بخواهد وجود یا عدم وجود سندرم تونل کارپ را بداند و رد سایر بیماریها مثل درگیری ریشه گردنی را در نظر نگیرد و یا ممنوعیتی برای استفاده از سوزن وجود داشته باشد یا با درخواست پزشک معالج این کار انجام می شود.

در تست نوار عصب و عضله برای گرفتن موج حسی ،عصب را در یک محل تحریک کرده و پاسخ را از روی پوست ثبت می کنیم. برای گرفتن موج حرکتی، عصب حرکتی را در یک نقطه تحریک می کنیم و پاسخ از روی عضله ثبت می گردد.

نوار عصب و عضله
نوار عصب و عضله 3
نوار عصب و عضله ۱

انواع:

در یک بررسی الکترودیاگنوستیک معمولا دو تست نوار عصب و عضله انجام میشود که عبارتند از:

  1. الکترو میوگرافی Electro-myography EMG که به آن نوار عضله هم می گویند.
  2. مطالعۀ هدایت عصبی Nerve conduction studies NCS که به آن نوار عصبی هم می گویند.

تست نوار عصب و عضله باید توسط متخصص طب فیزیکی و توانبخشی و مغز و اعصاب انجام می شود.

آیا تست نوار عصب و عضله دردناک است؟

احساس درد یک تجربه شخصی است و برای بسیاری از بیماران درد ناشی از نوار عصب و عضله خفیف است و حتی بعضی از بیماران احساس درد نمی‌کنند.

در صورت احساس درد به پزشکی که آزمون را انجام می‌دهد اطلاع دهید. پزشک بر اساس مورد به تغییر نحوه انجام تست نوار عصب و عضله می‌پردازد. به ندرت پیش می‌آید که به علت درد غیرقابل تحمل بایستی انجام تست خاصی متوقف شود. در این صورت پزشک بر اساس یافته‌های بدست آمده تا این مرحله اقدام به تفسیر تست نوار عصب و عضله می‌کند. البته بدیهی است که چنانچه این آزمایش به صورت کامل انجام نشود، نتیجۀ حاصله نیز کامل نخواهد بود. می‌توان برای جلوگیری از بروز درد یا کاستن آن، از داروهای آرام‌بخش و داروهایی از قبیل دیازپام کمک گرفت.

این امر معمولاً در مورد بچه‌های بسیار بی‌قرار صادق است. اما در مورد بزرگسالان بکار نمی‌رود. همچنین استفاده از داروهای مسکن موضعی مثل لیدوکائین در این تست موردی ندارد.

 

مدت زمان انجام این تست

بسته به نوع تست درخواست پزشک معالج از ۴۵دقیقه تا ۲ساعت طول می‌کشد. در موارد خاص بیشتر هم طول می‌کشد. در این‌گونه موارد بهتر است که برای جلوگیری از خستگی بیمار و پزشک انجام دهنده تست نوار عصب و عضله ، آن را در چند جلسۀ متفاوت انجام داد.گاهی مواقع لازم است که تست چند بار تکرار شود. یک علت این امر آن است که تغییراتی که در مراحل مختلف بیماری های عصب و عضله در این آزمون دیده‌می‌شود متفاوت است.

 

اقدامات ضروری برای بیماران در هنگام انجام نوار عصب و عضله:

  • در روز انجام تست نوار عصب و عضله ،استحمام نموده ومواد زائد را ازروی پوست محل آزمون بزدایید.
  • از استعمال هر گونه مواد آریشی و لوسیون، کرم و یا پماد بر روی محل آزمون خودداری نمایید
  • قبل از انجام آزمون، انتهای اندامهای (دستها و پاههای) خود را گرم کنید. -قبل از انجام آزمون، دستبند انگشتر و هر شی فلزی را از اندامها خارج نمایید .
  • قبل از انجام آزمون ،موبایل و کلیه دستگاههای الکترونیک خود را خاموش نمایید.
  • اگرپیس میکر قلبی استفاده می کنید پزشک خود را اگاه سازید.
  • اگر از داروهای رقیق کننده خون نظیر وارفارین ، هپارین ویا پلاویکس استفاده می کنید، پزشک خود را اگاه سازید.
  • اگر مبتلا به بیماری ههای عفونی از جمله ایدز وهپاتیت هستید پزشک خود را اگاه سازید.
  • اگر مبتلا به بیماری ههای خونی، نارسایی مزمن کلیه ، نارسایی کبد و بیماری قلبی هستید پزشک خود را اگاه سازید.
  • پس از تست نوار عصب و عضله ممکن است کمی درد وکبودی در محل سوزن ها داشته باشید ،اما این عارضه در عرض چند روز ناپدید می شود. برای کاهش درد والتهاب می توانید از ماساژ یخ یا استامینوفن خوراکی استفاده نمایید.

 

تست نوار عصب و عضله دارای عوارضی است. اما در صورت رعایت نکات خاصی که پزشک انجام‌دهنده آزمون به آن اشراف دارد، این عوارض برای شما رخ نخواهد داد.

تنها عارضه‌ای که ممکن است برای شما اتفاق بیفتد درد موقتی در محل ورود سوزن است. این درد ممکن است چند ساعت طول بکشد و به مسکن معمولی مثل استامینوفن یا بروفن و یا سرد کردن موضعی محل پاسخ می‌دهد. در هنگام انجام تست نوار عصب و عضله در محل ورود سوزن ممکن است خون‌ریزی مختصری دیده ‌شود.

در اینگونه موارد پزشک با فشار موضعی پنبه به مدت کافی اقدام به خاتمه خونریزی می‌کند. اما در بعضی بیماران بویژه بیمارانی که دارای عیوب خونریزی‌دهنده هستند و یا داروها و یا موادی که خونریزی می‌دهند را مصرف می‌کنند پس از چند ساعت از خاتمه تست خونریزی شروع شود.

در این موارد بیمار پس از تمام شدن آزمون متوجه خون ‌مردگی و یا تورم موضعی می‌شود.

در اینگونه موارد معمولاً فشار دادن جسم سردی مثل یخ به محل درگیر برای مدت چند دقیقه خونریزی را برطرف می‌کند، هر چند که بر طرف شدن تورم و خونمردگی مدتی طول خواهد کشید.

بهر حال در موقع بروز هر عارضه ناشی از نوار عصب و عضله که به روشهای فوق جواب ندهد پزشک انجام‌ دهنده آزمون را مطلع کنید.